Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego dla Wrocławia-Śródmieścia

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 28 stycznia 2026 r.

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w następującym składzie:

Przewodniczący: Sędzia Agnieszka Motyczyńska

Protokolant: Magdalena Kubiak - Myśliwek

po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2026 r. we Wrocławiu na rozprawie sprawy

z odwołania R. E.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 2.02.2024 r. znak (...)

o zasiłek chorobowy i zasiłek macierzyński

I.  zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 2 lutego 2024 r. znak: (...) w ten sposób, iż przyznaje ubezpieczonej R. E. prawo do uwzględnienia w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 1 stycznia 2023 r. do 17 marca 2023 r. i zasiłku macierzyńskiego za okres od 17 maja 2023 r. do 22 sierpnia 2023 r. dodatku motywacyjnego wypłaconego za miesiące od października 2021 r. do września 2022 r.;

II.  koszty sądowe zalicza na rachunek Skarbu Państwa.

Sygn. akt IV U 306/24

UZASADNIENIE

Ubezpieczona R. E. pismem z dnia 26 marca 2024 r. (data prezentaty tut. Sądu k. 3) wniosła odwołanie od decyzji organu rentowego – Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 2 lutego 2024 r. znak: (...)-(...), którą organ na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych w związku z art. 36 ust. 1, art. 41 ust. 2, art. 43 i art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa odmówił prawa do uwzględnienia w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 1 stycznia 2023 r. do 17 marca 2023 r. i zasiłku macierzyńskiego za okres od 17 maja 2023 r. do 22 sierpnia 2023 r. dodatku motywacyjnego wypłaconego za miesiące od października 2021 r. do września 2022 r.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ rentowy wskazał, że w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 1 stycznia 2023 r. do 17 marca 2023 r. i zasiłku macierzyńskiego za okres od 17 maja 2023 r. do 22 sierpnia 2023 r. nie uwzględniono składnika wynagrodzenia, tj. dodatku motywacyjnego przyznanego przez Rektora (...). Z wyjaśnień złożonych przez zakład pracy wynika, że dodatek motywacyjny nie został uwzględniony w podstawie wymiaru zasiłku od 1 stycznia 2023 r., gdyż był to składki wynagrodzenia przysługujący do określonego terminu. Ostatni dodatek motywacyjny wypłacony był za grudzień 2022 r. (przyznany na okres od 1 październik 2022 r. do 31 grudnia 2022 r.). Ponownie dodatek motywacyjny został przyznany przez Rektora pismem z dnia 31 marca 2023 r. na okres od 20 marca 2023 r. do 30 czerwca 2023 r. i pismem z 31 maja 2023 r. na okres od 1 lipca 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. Dalej organ rentowy wskazał, że z uwagi na fakt, że dodatek motywacyjny był składnikiem wynagrodzenia przysługującym do określonego terminu, tym samym nie podlega uwzględnieniu przy ustaleniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego należnego po 31 grudnia 2022 r. Jednocześnie należy wskazać, że dodatek motywacyjny nie może zostać uwzględniony w podstawie wymiaru zasiłku macierzyńskiego za okres od 17 maja 2023 r. do 22 sierpnia 2023 r., gdyż pomiędzy pobieraniem zasiłku chorobowego do 17 marca 2023 r., świadczeniem za czas choroby od 28 kwietnia 2023 r. do 16 maja 2023 r. przysługującym zgodnie z art. 92 k.p. i zasiłkiem macierzyńskim za okres od 17 maja 2023 r. nie było przerwy, a więc brak było podstaw do zmiany podstawy wymiaru zasiłku. Przyznany dodatek motywacyjny na okres od 20 marca 2023 r. do 30 czerwca 2023 r. i na okres od 1 lipca 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. nie skutkuje uwzględnieniem w podstawie wymiaru dodatku motywacyjnego wypłaconego za okres od października 2021 r. do września 2022 r., ponieważ mimo że mają tę samą nazwę przyznawane były na określone terminy.

Zaskarżając decyzję ubezpieczona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie od organu rentowego kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu swojego stanowiska ubezpieczona wskazała, że od około 2009 r. jej miesięczne wynagrodzenie składało się z dwóch części: wynagrodzenia zasadniczego (wypłacanego na początku miesiąca) oraz wynagrodzenia dodatkowego (wypłacanego pod koniec miesiąca). Ta druga część wynagrodzenia była określana jako wynagrodzenie osobowe i była przyznawana w drodze aneksów do umowy o pracę każdemu pracownikowi Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii (...). Nigdy nie miała ona charakteru uznaniowego i była wypłacana miesięcznie. Obecnie od 2021 r. ta część wynagrodzenia jest określana jako dodatek motywacyjny, ale jej charakter i zasady wypłacania się nie zmieniły, tj. nadal nie ma ono charakteru uznaniowego i jest przyznawane wszystkim pracownikom Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii (...). w stałej kwocie, której wysokość zależy od stanowiska służbowego, i jest płatne miesięcznie w okresach od 1 stycznia do 30 czerwca i 1 lipca do 31 grudnia. Jest ono przyznawane przez Rektora na podstawie list pracowników przygotowanych przez Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii (...). Pracownik otrzymuje pismo o przyznaniu takiego dodatku na bezpośrednio następujące po sobie okresy (obecnie sześciomiesięczne). Od dnia 1 stycznia 2023 r. (...) przestał uwzględniać kwotę dodatku motywacyjnego w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego wypłacanego ubezpieczonej. Z wyjaśnień złożonych przez (...) jako otrzymała wynikało, że dodatek motywacyjny nie został uwzględniony w podstawie wymiaru zasiłku, gdyż był to składki wynagrodzenia przysługujący do określonego terminu. Warto przy tym nadmienić, że dokumenty w sprawie dodatków motywacyjnych były przedkładane do podpisu w dniu 16 stycznia 2023 r. na podstawie listy pracowników przygotowanych przez (...), na której ubezpieczona znajdowała, a Dział Spraw Pracowniczych (...) dysponował jej zwolnieniem lekarskim wystawionym do dnia 27 stycznia 2023 r. i nie posiadał wiedzy o terminie jej powrotu do pracy. W dniu 17 marca 2023 r. zakończyło się jej zwolnienie lekarskie, a dnia 20 marca 2023 r. lekarz medycyny pracy wydał orzeczenie o dopuszczeniu jej do pracy. W związku z jej powrotem do pracy (...) rozpoczął wypłacanie jej dodatku motywacyjnego od dnia 20 marca 2023 r., który tak jak wszystkim pracownikom Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii przyznano jej do czerwca 2023 r. W związku z tym nie nałożono na odwołującą się żadnych dodatkowych obowiązków pracowniczych. Ze względu na pogarszający się stan zdrowia (bardzo wysokie ciśnienie indukowane ciążą) była ona zmuszona ponownie udać się na zwolnienie lekarskie od 28 kwietnia 2023 r. do 16 maja 2023 r. Od dnia 17 maja do 22 sierpnia 2023 r. przebywała na urlopie macierzyńskim. Dodatek motywacyjny nie został wliczony do podstawy wymiaru wypłacanego jej zasiłku. Wynagrodzenie będące przedmiotem niniejszego odwołania odwołująca się otrzymuje od około 2009 r., ciągle i w stałej wysokości, zależnej od jej stanowiska służbowego i awansów zawodowych. Wśród dodatków, które może otrzymywać pracownik uczelni publicznej prawodawca wymienia między innymi dodatek zadaniowy i inne dodatki określone w regulaminie wynagradzania.

Co więcej ubezpieczona wyjaśniła, iż dodatek motywacyjny jest składnikiem wynagrodzenia, którego nie uregulowano w u.p.s.w.n. Jest on przedmiotem regulacji w zarządzeniu Nr (...) Rektora (...) z dnia 17 marca 2021 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu wynagradzania pracowników (...). Stosownie do § 11 1. Dodatek motywacyjny może być przyznany za wykonywanie zadań wymagających wzmożonego wysiłku, zwłaszcza zwiększonej wydajności i nakładu pracy oraz za pracę o dużym stopniu trudności i złożoności. Dalej stanowi on, że: W przypadku niewykonania całości lub części zadań związanych z przyznaniem dodatku, następuje wstrzymanie wypłaty dodatku lub jego odpowiednie obniżenie. Jeśli wykonanie zadania okazało się niemożliwe mimo podjęcia przez pracownika lub zespół, którym powierzone zostały zadania, adekwatnych środków zapobiegawczych, dodatek motywacyjny wynosi nie więcej niż 20% jego pełnej kwoty. Warto w tym kontekście wskazać, że o ile postanowienia regulaminu wynagradzania w zakresie dotyczącym dodatku zadaniowego podkreślają jego czasowy charakter, w ślad za u.p.s.w.n., to przy dodatku motywacyjnym nie ma mowy o tym, że przysługuje on na określony czas. Ogólnie wskazano przy tym kiedy pracownik może go otrzymać, czyli za wykonywanie zadań wymagających wzmożonego wysiłku, zwłaszcza zwiększonej wydajności i nakładu pracy oraz za pracę o dużym stopniu trudności i złożoności. Dalej o charakterze tego dodatku świadczą dalsze postanowienia regulaminu, w którym wskazano, jakie są konsekwencje niewykonania całości lub części zadań związanych z przyznaniem dodatku. Nie ma zaś mowy o tym jakie są konsekwencje niewykonania pracy o dużym stopniu trudności i złożoności. W przeciwieństwie do świadczenia wypłacanego wszystkim pracownikom (...), określanego jako dodatek motywacyjny, którego dotyczy niniejsza sprawa, zasady przyznawania przez (...) dodatków motywacyjnych są przedmiotem osobnych regulacji. W przeciwieństwie do dodatków motywacyjnych przyznawanych przez (...) swoim pracownikom, świadczenie, którego dotyczy odwołanie jest przyznawane wszystkim pracownikom (...) od około 2009 r. według tego samego schematu na okresy kilkumiesięczne i odnawiane tuż przed zakończeniem upływającego okresu, tak że w istocie jest ono wypłacane bez przerwy . (...) Wydziału co kilka miesięcy zwraca się do do Rektora (...) o wypłacenie takich dodatków pracownikom Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii UWr z przychodów własnych wewnętrznych. Nie ma w takich uchwałach mowy o kryteriach decydujących o przyznaniu bądź odmowie przyznania dodatku. Wskazuje się w niej kwoty dodatku przypisane do poszczególnych stanowisk służbowych, które mają zostać wypłacone każdemu pracownikowi niezależnie od powierzonych mu zadań. Każdorazowo uchwała Rady Wydziału, w której zwraca się o wypłacenie dodatków pracownikom powołuje się na zarządzenie Nr (...) Rektora (...) z dnia 17 stycznia 2012 r. w sprawie zasad podziału środków pozabudżetowych stanowiących przychody własne wewnętrzne (...) przeznaczonych na zwiększenie wynagrodzeń. I w tym akcie nie ma mowy o kryteriach stosowanych przy przyznawaniu tego świadczenia, które by wskazywały na uznaniowość w tym zakresie. Nie ma w nim mowy o tym jakie warunki pracownik powinien spełnić aby go otrzymywać. Z brzmienia tych aktów wynika, że jedynym kryterium jest posiadanie statusu pracownika (...), a zarządzenie Nr (...) wskazuje ponadto, że celem przyznania tego dodatku jest zwiększenie wynagrodzenia. W aktach wewnętrznych wyżej zacytowanych nie wskazano podstaw do tego, aby pracownik (...) został pozbawiony prawa do dodatku motywacyjnego ze względu na to, że przebywa na zwolnieniu lekarskim. Wskazano zaś, że w tym czasie dodatek nie jest jednak wypłacany, ale wlicza się go do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego. Przepisy u.ś.p.u.s., a zwłaszcza jej rozdziału 8, opierają się na zasadzie ubezpieczeniowej funkcji zasiłku, który ma dostarczyć środków utrzymania ubezpieczonemu pracownikowi w okresie czasowej niezdolności do pracy w miejsce wynagrodzenia, które pracownik otrzymałby, gdyby był zdolny do pracy i pracę tę świadczył. Wyrażona w komentowanym przepisie norma koresponduje z kompensacyjną funkcją zasiłku chorobowego. Służy ukształtowaniu wysokości zasiłku chorobowego w bliższej relacji do wysokości wynagrodzenia ubezpieczonego pracownika bezpośrednio przed powstaniem niezdolności do pracy. Stąd konstrukcja przepisów tego rozdziału ma służyć takiemu ustaleniu podstawy wymiaru składek, aby odzwierciedlały one wynagrodzenie pracownika możliwie najprecyzyjniej. Taka zasada nie została spełniona w przypadku ubezpieczonej, która przez kilkanaście lat swojego zatrudnienia otrzymywała dodatkowe wynagrodzenie (od 2021 r. zwane dodatkiem motywacyjnym), płatne bez przerwy i w stałej kwocie (zależnej od stanowiska służbowego), niezależnie od wymiaru wykonywanych przez nią obowiązków zawodowych. Stąd pojawia się wątpliwość czy rzeczywiście świadczenie, o którym tu mowa można traktować jako przysługujące do określonego terminu, skoro jest stale (bez dnia przerwy) wypłacane wszystkim pracownikom badawczo-dydaktycznym (...) w stałe określonej wysokości. W przypadku tego świadczenia nie określono warunków, których spełnienie jest konieczne aby ten dodatek otrzymać, to też nie jest jasne dlaczego dodatku nie otrzymała odwołująca się. Byłoby to jasne gdyby przestała spełniać warunki jego otrzymania, tyle że to nie zaszło, bo takie warunki przez (...) nie zostały określone. Nie można jednak mówić o terminowym charakterze świadczenia (od 2021 r. zwanego przez płatnika składek dodatkiem motywacyjnym), które odwołująca się otrzymuje w stałej, z góry ustalonej kwocie (najpierw jako adiunkt, a następnie jako profesor uczelni) i w sposób ciągły (bez dnia przerwy, także w czasie urlopu wypoczynkowego) od kilkunastu lat (k. 3-9).

Odpowiadając na odwołanie, organ rentowy wniósł o jego oddalenie z uwagi na brak podstaw do jego uwzględnienia. Uzasadniając swoje stanowisko organ rentowy podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji (k. 26-27).

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

Ubezpieczona R. E. urodziła się (...) Od dnia 1 listopada 2006 r. jest zatrudniona na Uniwersytecie (...) na stanowisku profesora Uniwersytetu na czas nieokreślony. Ubezpieczona swoje obowiązki wykonuję na Katedrze Centrum Badań Problemów Prawnych

Okoliczności bezsporne.

Począwszy od stycznia 2009 r. ubezpieczona, w ramach obowiązującego stosunku pracy, otrzymywała comiesięczny składnik wynagrodzenia określany na paskach płacowych jako „wynagrodzenie ze środków pozabudżetowych”. Świadczenie to miało charakter ryczałtowy i było wypłacane w stałej, z góry ustalonej kwocie. Wprowadzenie oraz dalsze obowiązywanie tego dodatku następowało każdorazowo na podstawie stosownych aneksów do umowy o pracę, które precyzowały zarówno jego wysokość, jak i źródło finansowania.

Okoliczności bezsporne, a nadto:

paski płacowe za okres od stycznia 2009 r. do grudnia 2012 r., (k. 10-54),

aneks do umowy o pracę z dn. 01.10.2008 r., (k. 55),

aneks do mianowania z dn. 01.10.2009 r., (k. 56),

aneks do mianowania z dn. 21.09.2009 r., (k. 57),

aneks do umowy o pracę z dn. 19.06.2012 r., (k. 58),

aneks do umowy o pracę z dn. 09.01.2019 r., (k. 59),

aneks do umowy o pracę z dn. 25.06.2019 r., (k. 60),

aneks do umowy o pracę z dn. 09.01.2020 r., (k. 61),

przesłuchanie stron z ograniczeniem do przesłuchania ubezpieczonej R. E. na rozprawie w dn. 13.10.2025 r., (k. 179v.-180).

Od 2021 r. dotychczas wypłacany ubezpieczonej dodatek został przekształcony w dodatek motywacyjny finansowany przez pracodawcę. Zmiana ta miała charakter wyłącznie nomenklatoryczny – nie modyfikowała ani zasad przyznawania świadczenia, ani kręgu osób uprawnionych, ani okresów jego obowiązywania. Dodatek motywacyjny przysługiwał wszystkim pracownikom danego Wydziału, a jego wysokość była ustalana w sposób ryczałtowy. Wynagrodzenie zasadnicze ubezpieczona otrzymywała na początku każdego miesiąca, natomiast dodatek wypłacany był pod koniec miesiąca. Przyznanie dodatku następowało każdorazowo w formie pisma Rektora i miało charakter składnika zwiększającego wynagrodzenie zasadnicze ubezpieczonej. Przerwy w wypłacie dodatku wynikały wyłącznie z niezdolności ubezpieczonej do pracy potwierdzonej zwolnieniami lekarskimi, w tym zwolnieniami związanymi z ciążą, co również wynikało z decyzji Rektora o nie przyznaniu tego dodatku z uwagi na brak świadczenia pracy w okresach niezdolności do pracy. Ubezpieczona po powrocie do pracy w marcu 2023 r. automatycznie ponownie został jej przyznany ten składnik majątkowy.

We wcześniejszych okresach czasu nie doszło do sytuacji, w której pracodawca nie uwzględnił ubezpieczonej tego składnika wynagrodzenia w podstawie zasiłku.

Kolejne decyzje o przyznaniu dodatku motywacyjnego obejmowały następujące okresy:

– pismem z dnia 29 stycznia 2021 r. przyznano dodatek w wysokości 3.170,00 zł za okres od 1 stycznia 2021 r. do 31 marca 2021 r.;

– pismem z dnia 6 lipca 2021 r. przyznano dodatek w wysokości 3.170,00 zł za okres od 1 lipca 2021 r. do 31 grudnia 2021 r.;

– pismem z dnia 3 lutego 2022 r. przyznano dodatek w wysokości 3.170,00 zł za okres od 1 stycznia 2022 r. do 30 kwietnia 2022 r.;

– pismem z dnia 27 kwietnia 2022 r. przyznano dodatek w wysokości 3.170,00 zł za okres od 1 maja 2022 r. do 31 lipca 2022 r.;

– pismem z dnia 26 lipca 2022 r. przyznano dodatek w wysokości 3.170,00 zł za okres od 1 sierpnia 2022 r. do 30 września 2022 r.;

– pismem z dnia 29 września 2022 r. przyznano dodatek w wysokości 3.170,00 zł za okres od 1 października 2022 r. do 31 grudnia 2022 r.;

– pismem z dnia 31 marca 2023 r. przyznano dodatek w wysokości 3.170,00 zł za okres od 20 marca 2023 r. do 30 czerwca 2023 r.;

– pismem z dnia 31 maja 2023 r. przyznano dodatek w wysokości 3.170,00 zł za okres od 1 lipca 2023 r. do 31 grudnia 2023 r.

Podstawę prawną przyznawania dodatku motywacyjnego stanowił § 11 Regulaminu wynagradzania (...), natomiast wysokość świadczenia była każdorazowo określana uchwałą (...) i (...). Kwota przyznanego dodatku określona była w kwocie brutto.

Dowód: pismo z dn. 29.01.2021 r., (k. 62),

pismo z dn. 06.07.2021 r., (k. 63),

pismo z dn. 03.02.2022 r., (k. 64),

pismo z dn. 27.04.2022 r., (k. 65),

pismo z dn. 26.07.2022 r., (k. 66),

pismo z dn. 29.09.2022 r., (k. 67),

pismo z dn. 31.03.2023 r., (k. 68),

pismo z dn. 31.05.2023 r., (k. 69),

zeznania świadków D. G. i Z. J. na rozprawie w dn. 12.01.2026r. (k. 193-194),

przesłuchanie stron z ograniczeniem do przesłuchania ubezpieczonej R. E. na rozprawie w dn. 13.10.2025 r., (k. 179v.-180).

Uchwałą nr 20/IV/2023 z dnia 17 kwietnia 2023 r. (...) i (...) wystąpiła z wnioskiem o przyznanie pracownikom Wydziału dodatków motywacyjnych na okres od 1 lipca 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. W treści uchwały określono wysokość miesięcznego dodatku motywacyjnego brutto, zróżnicowaną w zależności od poszczególnych grup pracowniczych. Jednocześnie uchwała nie przewidywała żadnych szczegółowych kryteriów ani warunków przyznania dodatku, nie wskazywała również przesłanek różnicujących uprawnionych. W praktyce jedynym wymaganiem determinującym możliwość otrzymania dodatku było pozostawanie w zatrudnieniu na Wydziale w danym okresie.

Uchwała wnosząca o przyznanie pracownikom dodatków powoływała się m.in. na § 11 Regulaminu wynagradzania pracowników (...) oraz na Zarządzenie nr (...) Rektora (...) z dnia 17 stycznia 2012 r.

Zarządzenie nr (...) Rektora (...) z dnia 17 stycznia 2012 r. regulowało zasady podziału posiadanych przez (...) środków pozabudżetowych stanowiących przychody własne wewnętrzne, będących w dyspozycji Rektora, wydziałów oraz pozostałych jednostek rozliczeniowych, przeznaczonych na zwiększenie wynagrodzeń.

Zgodnie z § 11 ust. 9 Regulaminu wynagradzania pracowników (...) dodatek motywacyjny określony stawką ryczałtową jest pomniejszany za czas nieobecności w pracy z powodu choroby oraz w innych przypadkach określonych w ustawie o świadczeniach pieniężnych i jest wliczany do podstawy wymiaru przewidzianego w ustawie zasiłku.

Dowód: Zarządzenie nr (...) Rektora (...) w sprawie wprowadzenia Regulaminu wynagradzania pracowników (...) z dn. 17.03.2021 r. wraz z załącznikiem – akta organu rentowego,

Uchwała nr (...) (...) i Ekonomii (...) z dn. 17.04.2023 r., (k. 70),

Zarządzenie nr (...) Rektora (...) z dn. 17.01.2012 r., (k. 82-85),

Ubezpieczona była niezdolna do pracy w okresach od 6 października 2022 r. do 26 października 2022 r., od 7 listopada 2022 r. do 25 listopada 2022 r., od 28 listopada 2022 r. do 22 grudnia 2022 r., od 30 grudnia 2022 r. do 17 marca 2023 r. oraz od 28 kwietnia 2023 r. do 19 maja 2023 r.

W dniu 17 maja 2023 r. ubezpieczona urodziła dziecko.

Okoliczności bezsporne, a nadto:

zestawienie zaświadczeń wybranego ubezpieczonego z dn. 26.10.2023 r. – akta organu rentowego,

przesłuchanie stron z ograniczeniem do przesłuchania ubezpieczonej R. E. na rozprawie w dn. 13.10.2025 r., (k. 179v.-180).

Pismem z dnia 10 października 2023 r. ubezpieczona zwróciła się z wnioskiem o wyjaśnienie i wydanie decyzji w zakresie zasadności niewliczenia przez jej zakład pracy dodatku motywacyjnego do podstawy wymiaru zasiłku.

Pismem z dnia 26 października 2023 r. organ rentowy zwrócił się do pracodawcy ubezpieczonej w związku ze złożonym przez nią wnioskiem.

W okresie od 16 listopada 2023 r. do 15 stycznia 2024 r. organ rentowy prowadził korespondencję z pracodawcą ubezpieczonej celem uzyskania stosownych informacji w sprawie.

Decyzją z dnia 2 lutego 2024 r. znak: (...) organ rentowy odmówił prawa do uwzględnienia w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 1 stycznia 2023 r. do 17 marca 2023 r. i zasiłku macierzyńskiego za okres od 17 maja 2023 r. do 22 sierpnia 2023 r. dodatku motywacyjnego wypłaconego za miesiące od października 2021 r. do września 2022 r.

Dowód: wniosek ubezpieczonej (...)58 z dn. 10.10.2023 r. wraz z załącznikami – akta organu rentowego,

pismo organu rentowego z dn. 26.10.2023 r. – akta organu rentowego,

pismo UWr z dn. 09.11.2023 r. – akta organu rentowego,

pismo (...) z dn. 16.11.2023 r. – akta organu rentowego,

pismo organu rentowego z dn. 14.12.2023 r. – akta organu rentowego,

pismo (...) z dn. 19.12.2023 r. – akta organu rentowego,

pismo organu rentowego z dn. 17.01.2024 r. – akta organu rentowego,

pismo (...) z dn. 15.01.2024 r. – akta organu rentowego,

decyzja znak: (...) z dn. 02.02.2024 r. – akta organu rentowego.

Sąd Rejonowy zważył co następuje:

Odwołanie jako zasadne podlegało uwzględnieniu.

W niniejszej sprawie odwołująca się R. E. ostatecznie domagała się zmiany decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 2 lutego 2024 r. znak: (...) i przyznanie jej prawa do uwzględnienia w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 1 stycznia 2023 r. do 17 marca 2023 r. i zasiłku macierzyńskiego za okres od 17 maja 2023 r. do 22 sierpnia 2023 r. dodatku motywacyjnego wypłaconego za miesiące od października 2021 r. do września 2022 r. Z kolei organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania.

Ustalając stan faktyczny w niniejszej sprawie Sąd działał w oparciu o zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy wskazany w treści uzasadnienia, tj. o dowody z dokumentów przedłożonych przez strony oraz znajdujące się w aktach organu rentowego, dopuszczonych przez Sąd jako dowód w sprawie na podstawie art. 243 ² k.p.c., których wiarygodność i autentyczność nie budziła wątpliwości stron ani Sądu.

Sąd odmówił przyznania mocy dowodowej dokumentom znajdującym się na kartach akt sprawy 71–81 oraz 86–90, uznając je za niemające znaczenia dla prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Dokumenty zgromadzone na kartach 71–81, obejmujące zarządzenia oraz treść regulaminu wdrożenia projektu wraz z przewidzianym w nim czasowym dodatkiem motywacyjnym, nie pozostawały w jakimkolwiek związku z przedmiotem sporu. Dotyczyły one bowiem rozwiązań, którymi odwołująca się nie była objęta, a ich treść nie odnosiła się do kwestii podniesionych w odwołaniu ani do okoliczności faktycznych istotnych dla ustalenia podstawy wymiaru świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Z tego względu Sąd uznał, że dokumenty te mają charakter całkowicie zbędny i nie mogą stanowić podstawy ustaleń faktycznych.

Analogicznie, dokumenty znajdujące się na kartach 86–90, obejmujące korespondencję prowadzoną pomiędzy pracownikami działu kadr pracodawcy odwołującej się, również nie wnosiły żadnych nowych, relewantnych okoliczności. Korespondencja ta nie zawierała informacji mogących mieć wpływ na ocenę zasadności roszczeń odwołującej się ani na ustalenie charakteru, wysokości czy zasad wypłaty dodatku motywacyjnego, którego uwzględnienia w podstawie wymiaru zasiłków domagała się odwołująca. W konsekwencji Sąd uznał, że dokumenty te nie mają wartości dowodowej w kontekście rozstrzyganych zagadnień i jako takie nie mogły zostać uwzględnione przy dokonywaniu ustaleń faktycznych.

Ponadto Sąd dopuścił i przeprowadził dowód z przesłuchania stron z ograniczeniem do przesłuchania odwołującej się R. E.. Zeznania te Sąd ocenił jako w pełni wiarygodne, albowiem były one spójne, konsekwentne, logiczne oraz pozostawały w ścisłej korelacji z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, jak również w aktach organu rentowego. Odwołująca się w sposób rzeczowy przedstawiła przebieg zatrudnienia, zasady wypłaty dodatku określanego początkowo jako „wynagrodzenie ze środków pozabudżetowych”, a następnie – od 2021 r. – jako dodatek motywacyjny. Wskazała, że dodatek ten miał charakter stałego, ryczałtowego składnika wynagrodzenia, wypłacanego regularnie co miesiąc, przy czym jego przyznanie każdorazowo następowało na podstawie pisma Rektora. Odwołująca wyjaśniła również, że przerwy w wypłacie dodatku wynikały wyłącznie z jej niezdolności do pracy potwierdzonej zwolnieniami lekarskimi, w tym związanymi z ciążą, co pozostaje w zgodzie z § 11 ust. 9 Regulaminu wynagradzania pracowników (...), przewidującym pomniejszenie dodatku za okresy absencji chorobowej. Zeznania odwołującej się korespondowały z dokumentacją płacową, aneksami do umowy o pracę, kolejnymi pismami o przyznaniu dodatku motywacyjnego oraz z treścią uchwał i zarządzeń regulujących zasady finansowania dodatków ze środków pozabudżetowych. W konsekwencji Sąd uznał, że relacja odwołującej się wiernie odzwierciedla rzeczywisty sposób wypłaty dodatku oraz jego charakter jako stałego składnika wynagrodzenia, mającego wpływ na podstawę wymiaru świadczeń z ubezpieczenia społecznego.

Sąd uwzględnił w niniejszej sprawie również zeznania świadków D. G. i Z. J., które ocenił jako szczegółowe, logiczne, spójne, a przez to stanowiące wiarygodny dowód w sprawie.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2025 r., poz. 501 t.j.; dalej zwaną ustawą zasiłkową), świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa określonym w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 350 t.j.; dalej zwaną ustawą systemową), zwanym dalej "ubezpieczonymi".

Takimi świadczeniami są między innymi: zasiłek chorobowy (art. 2 ust. 1 ustawy), który przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego, zasiłek macierzyński (art. 2 ust. 5 ustawy), który przysługuje ubezpieczonej, która w okresie ubezpieczenia chorobowego albo w okresie urlopu wychowawczego urodziła dziecko oraz zasiłek opiekuńczy (art. 2 pkt 6 ustawy), który przysługuje na warunkach określonych w Rozdziale 7 ustawy zasiłkowej. Powyższe świadczenia przysługują więc osobie objętej ubezpieczeniem społecznym.

Z kolei w myśl art. 6 ust. 1 ustawy zasiłkowej, zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który stał się niezdolny do pracy z powodu choroby w czasie trwania ubezpieczenia chorobowego.

Zasiłek chorobowy jest świadczeniem, które przysługuje osobom ubezpieczonym w przypadku niezdolności do pracy spowodowanej chorobą. Istotą zasiłku chorobowego jest kompensowanie utraty tych składników wynagrodzenia których pracownik nie uzyskuje w okresie nieświadczenia pracy wskutek niezdolności do pracy z powodu swojej choroby. Istotą prawa do zasiłku chorobowego w nieprzerwanym okresie jest ciągła niezdolność do pracy potwierdzona zwolnieniem lekarskim i świadczenie pracy w jakimkolwiek dniu tego zwolnienia powoduje utratę prawa do zasiłku przyznanego za cały okres tego zwolnienia.

Stan faktyczny niniejszej sprawy był w istocie bezsporny i nie wymagał prowadzenia rozbudowanego postępowania dowodowego. Bezsporne pozostawało, że odwołująca się jest zatrudniona na Uniwersytecie (...) od dnia 1 listopada 2006 r. na stanowisku profesora Uniwersytetu, na podstawie umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony, wykonując obowiązki w ramach Katedry Centrum Badań Problemów Prawnych. Nie budziło również wątpliwości, że w ramach stosunku pracy otrzymywała ona wynagrodzenie zasadnicze oraz inne składniki wynagrodzenia, w tym – począwszy od stycznia 2009 r. – stały, ryczałtowy dodatek określany jako „wynagrodzenie ze środków pozabudżetowych”, przyznawany na podstawie kolejnych aneksów do umowy o pracę i wypłacany w stałej miesięcznej wysokości.

Bezsporne było również, że od 2021 r. dotychczasowy dodatek został przekształcony w dodatek motywacyjny, przy czym zmiana ta miała charakter wyłącznie formalny i nie wiązała się z modyfikacją zasad jego przyznawania, kręgu osób uprawnionych ani okresów obowiązywania. Dodatek motywacyjny przysługiwał wszystkim pracownikom Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii, a jego wysokość była ustalana ryczałtowo na podstawie uchwał Rady Wydziału, natomiast przyznanie następowało każdorazowo w drodze pisma Rektora. Bezsporne pozostawało również, że dodatek ten miał charakter składnika zwiększającego wynagrodzenie pracownika.

Nie była również sporna okoliczność, że odwołująca się była niezdolna do pracy w okresach od 6 października 2022 r. do 26 października 2022 r., od 7 listopada 2022 r. do 25 listopada 2022 r., od 28 listopada 2022 r. do 22 grudnia 2022 r., od 30 grudnia 2022 r. do 17 marca 2023 r. oraz od 28 kwietnia 2023 r. do 19 maja 2023 r., a w dniu 17 maja 2023 r. urodziła dziecko, co skutkowało nabyciem prawa do zasiłku macierzyńskiego. Organ rentowy nie kwestionował ani okresów niezdolności do pracy, ani faktu ich prawidłowego udokumentowania.

Kwestią sporną między stronami pozostawało ustalenie, czy dodatek motywacyjny wypłacany odwołującej się w okresie od października 2021 r. do września 2022 r. powinien zostać uwzględniony w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 1 stycznia 2023 r. do 17 marca 2023 r. oraz zasiłku macierzyńskiego za okres od 17 maja 2023 r. do 22 sierpnia 2023 r. Organ rentowy w wydanej decyzji odmówił uwzględnienia tego składnika wynagrodzenia, podczas gdy odwołująca się domagała się jego wliczenia, wskazując, że dodatek miał charakter stały, powtarzalny, ryczałtowy, wypłacany regularnie i stanowił element wynagrodzenia za pracę, a zatem powinien być uwzględniony w podstawie wymiaru świadczeń z ubezpieczenia społecznego.

Spór sprowadzał się zatem do oceny prawnej charakteru dodatku motywacyjnego oraz ustalenia, czy spełnia on przesłanki składnika wynagrodzenia podlegającego wliczeniu do podstawy wymiaru zasiłków, o których mowa w ustawie zasiłkowej.

Stosownie do art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1732 z późn. zm. – dalej jako ustawa zasiłkowa), podstawę wymiaru zasiłku chorobowego przysługującego ubezpieczonemu będącemu pracownikiem stanowi przeciętne miesięczne wynagrodzenie wypłacone za okres 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstała niezdolność do pracy.

Zasadą jest nadto, że do podstawy wymiaru zasiłku wlicza się premie, nagrody i inne składniki wynagrodzenia, przysługujące za okresy miesięczne, kwartalne i roczne (art. 42 ust. 1-3 ustawy zasiłkowej).

Powyższa zasada doznaje ograniczenia w art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej, który stanowi, że przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego nie uwzględnia się składników wynagrodzenia, do których pracownik zachowuje prawo w okresie pobierania tego zasiłku zgodnie z postanowieniami układów zbiorowych pracy lub przepisami o wynagradzaniu, jeżeli są one wypłacane za okres pobierania tego zasiłku.

Przepis ten ma na celu zapobieganie podwójnemu wypłacaniu tego samego składnika wynagrodzenia za ten sam okres – raz jako wynagrodzenia za pracę sensu stricte, drugi raz jako składnika wynagrodzenia uwzględnionego w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego.

Wedle wyrażonego w uzasadnieniu wyroku Sądu Najwyższego z dnia 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt I UK 178/16 poglądu celem regulacji z art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej jest rekompensowanie zarobków utraconych wskutek ziszczenia się ryzyka czasowej niezdolności do pracy, a który nie powinien stać się źródłem nieuzasadnionego przysporzenia na rzecz chorującego pracownika. Art. 41 ust. 2 ustawy zasiłkowej wskazuje zaś, że składników wynagrodzenia przysługujących w myśl umowy o pracę lub innego aktu, na podstawie którego powstał stosunek pracy, tylko do określonego terminu nie uwzględnia się przy ustalaniu podstawy wymiaru zasiłku chorobowego należnego za okres po tym terminie.

Tym samym zapis o pomniejszeniu składnika wynagrodzenia za czas choroby powinien się znaleźć w regulaminie premiowania bądź innym akcie prawa wewnątrzzakładowego. Jeśli go nie ma, przyjmuje się, że pracownik nie zachowuje prawa do tego składnika za okres choroby, zatem wlicza się go do podstawy wymiaru wynagrodzenia chorobowego (zasiłku) w kwocie faktycznie wypłaconej.

Na kanwie niniejszej sprawy w pierwszej kolejności należy podkreślić, że zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie potwierdził, iż odwołująca się nieprzerwanie od 2009 r. otrzymywała od swojego pracodawcy dodatkowy składnik wynagrodzenia, który – niezależnie od przyjmowanej przez pracodawcę nomenklatury oraz formalnej podstawy jego przyznania – miał charakter stały, powtarzalny i ryczałtowy. Z dokumentacji płacowej, kolejnych aneksów do umowy o pracę oraz pism Rektora wynika, że świadczenie to było wypłacane w stałej, z góry określonej kwocie, w regularnych odstępach miesięcznych, a jego przyznawanie nie było uzależnione od spełnienia przez odwołującą się jakichkolwiek szczególnych, indywidualnych kryteriów ocennych. W istocie stanowiło ono element konstrukcyjny wynagrodzenia za pracę, trwale związany ze stosunkiem pracy i przysługujący odwołującej się z tytułu wykonywania obowiązków pracowniczych.

Okoliczność ta pozostaje kluczowa dla oceny prawnej spornego świadczenia, albowiem – abstrahując od zmieniającej się nazwy dodatku oraz od formalnych podstaw jego przyznawania – jego rzeczywisty charakter prawny determinowany był nie tyle treścią poszczególnych aktów wewnątrzzakładowych, ile faktycznym sposobem i zasadami jego wypłaty. W świetle utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego o kwalifikacji danego składnika wynagrodzenia decyduje bowiem jego funkcja i charakter ekonomiczny, a nie nazwa nadana mu przez pracodawcę. W niniejszej sprawie dodatek ten pełnił funkcję stałego, przewidywalnego i gwarantowanego elementu wynagrodzenia, który – jako świadczenie powtarzalne i związane z wykonywaniem pracy – powinien być traktowany jako składnik wynagrodzenia w rozumieniu przepisów ustawy zasiłkowej.

Dalej należy wskazać, że począwszy od 2021 r. pracodawca odwołującej się zmienił formalną kwalifikację dotychczas wypłacanego składnika wynagrodzenia, nadając mu postać dodatku motywacyjnego, o którym mowa w § 11 Regulaminu wynagradzania pracowników (...). Zmiana ta miała jednak charakter wyłącznie nomenklatoryczny i nie wiązała się z jakąkolwiek modyfikacją zasad przyznawania świadczenia, jego funkcji, częstotliwości wypłaty ani kręgu osób uprawnionych. Dodatek motywacyjny – podobnie jak wcześniejsze „wynagrodzenie ze środków pozabudżetowych” – był świadczeniem stałym, ryczałtowym, wypłacanym regularnie co miesiąc, a jego przyznanie następowało każdorazowo w drodze pisma Rektora, przy czym wysokość dodatku była określana uchwałami (...) i Ekonomii.

Zgodnie z § 11 ust. 9 Regulaminu wynagradzania pracowników (...) dodatek motywacyjny określony stawką ryczałtową podlega pomniejszeniu za okresy nieobecności w pracy spowodowane chorobą oraz w innych przypadkach przewidzianych w ustawie o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego, a ponadto jest wprost wliczany do podstawy wymiaru zasiłku. Już z literalnego brzmienia tego przepisu wynika zatem, że pracodawca przewidział, iż dodatek ten stanowi składnik wynagrodzenia, który – jako pomniejszany za okresy absencji chorobowej – ma charakter świadczenia utraconego w razie niezdolności do pracy i tym samym powinien być uwzględniany przy ustalaniu podstawy wymiaru świadczeń z ubezpieczenia społecznego.

W świetle powyższego całkowicie nielogiczne i sprzeczne z obowiązującymi regulacjami wewnątrzzakładowymi było stanowisko pracodawcy, a w konsekwencji organu rentowego, zgodnie z którym dodatek motywacyjny nie powinien zostać uwzględniony w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego i macierzyńskiego. Argumentacja sprowadzająca się do twierdzenia, że dodatek przysługiwał jedynie do określonego terminu, nie zasługuje na aprobatę. Po pierwsze, jak wynika z ustaleń faktycznych, dodatek ten był przyznawany odwołującej się w sposób ciągły, w kolejnych okresach, bez jakichkolwiek przerw wynikających z decyzji pracodawcy, a jedynie z okresów niezdolności do pracy. Po drugie, sama konstrukcja dodatku – jego stałość, powtarzalność, ryczałtowy charakter oraz funkcja zwiększająca wynagrodzenie zasadnicze – jednoznacznie wskazuje, że stanowił on element wynagrodzenia za pracę, a nie świadczenie o charakterze uznaniowym, incydentalnym czy jednorazowym.

W tym kontekście należy odwołać się do utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego, zgodnie z którym o kwalifikacji danego składnika wynagrodzenia decyduje jego rzeczywisty charakter i funkcja, a nie nazwa nadana mu przez pracodawcę (por. wyrok SN z dnia 20 listopada 2008 r., sygn. akt III UO 6/08, LEX nr 1616003). W powołanym orzeczeniu Sąd Najwyższy wskazał, że do podstawy wymiaru zasiłku należy wliczać każdy składnik wynagrodzenia, którego zmniejszenie – a tym bardziej pozbawienie – w okresie niezdolności do pracy wynika jednoznacznie z regulaminu wynagradzania lub innego aktu wewnątrzzakładowego. Sąd Najwyższy podkreślił również, że niedopuszczalna jest sytuacja, w której pracownik opłaca składki na ubezpieczenie chorobowe od pełnego wynagrodzenia, obejmującego wszystkie jego składniki, natomiast w razie choroby otrzymuje zasiłek obliczony od wynagrodzenia pomniejszonego o te składniki, których pracodawca nie wypłaca w okresie absencji, mimo że nie zachodzą przesłanki wyłączające z art. 41 ustawy zasiłkowej.

W realiach niniejszej sprawy przepisy wewnętrzne obowiązujące u pracodawcy odwołującej się nie przewidują utraty prawa do dodatku motywacyjnego w okresie niezdolności do pracy, lecz jedynie jego proporcjonalne pomniejszenie. Jednocześnie Regulamin wprost stanowi, że dodatek ten wlicza się do podstawy wymiaru zasiłku. Wobec tego brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych do wyłączenia go z podstawy wymiaru świadczeń z ubezpieczenia społecznego.

Co więcej, w ocenie Sądu pozbawienie odwołującej się prawa do uwzględnienia dodatku motywacyjnego w podstawie wymiaru zasiłku prowadziłoby do rażąco niesprawiedliwego i nieproporcjonalnego rezultatu, polegającego na tym, że zasiłek nie rekompensowałby rzeczywistej utraty wynagrodzenia, jaką odwołująca się poniosła w związku z niezdolnością do pracy oraz urodzeniem dziecka. Taki skutek pozostawałby w sprzeczności z istotą i funkcją świadczeń z ubezpieczenia chorobowego i macierzyńskiego, które mają kompensować utracone zarobki, a nie prowadzić do ich nieuzasadnionego zaniżenia.

Regulacja art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej ma charakter gwarancyjny i służy wyeliminowaniu dwóch niepożądanych sytuacji, które mogłyby prowadzić do zniekształcenia wysokości świadczeń z ubezpieczenia społecznego. Po pierwsze, przepis ten zapobiega sytuacji, w której ubezpieczony pracownik otrzymywałby ten sam składnik wynagrodzenia za ten sam okres dwukrotnie – raz jako wynagrodzenie sensu stricto, a drugi raz jako element uwzględniony w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego lub wynagrodzenia chorobowego. Po drugie, art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej eliminuje możliwość uwzględniania w podstawie wymiaru świadczeń składników wynagrodzenia, które – choć formalnie przewidziane w przepisach o wynagradzaniu – w praktyce nie są pracownikowi wypłacane, a zatem nie stanowią realnego przysporzenia majątkowego.

W tym kontekście w pełni aktualne pozostaje stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w wyroku z dnia 10 marca 2008 r., sygn. akt III UK 98/07, zgodnie z którym nagrody oraz inne składniki wynagrodzenia co do zasady wchodzą do podstawy wymiaru zasiłku chorobowego, a o spełnieniu przesłanek z art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej decyduje nie tylko literalna treść przepisów zakładowych, lecz również sposób ich stosowania w praktyce pracodawcy, w tym w odniesieniu do konkretnego pracownika. Sąd Najwyższy podkreślił, że ocena charakteru danego składnika wynagrodzenia musi uwzględniać rzeczywisty sposób jego wypłaty, częstotliwość, powtarzalność oraz funkcję, jaką pełni on w strukturze wynagrodzenia pracownika.

Z powyższego wynika zatem, że dla wyłączenia danego składnika z podstawy wymiaru zasiłku konieczne jest wykazanie, iż pracownik zachowuje do niego prawo w okresie pobierania świadczenia chorobowego lub macierzyńskiego, a ponadto że składnik ten jest faktycznie wypłacany za okres absencji. Jeżeli natomiast – jak w niniejszej sprawie – składnik wynagrodzenia jest pomniejszany za okres niezdolności do pracy, a jego wypłata jest ściśle związana z faktycznym świadczeniem pracy, to nie zachodzą przesłanki wyłączenia przewidziane w art. 41 ust. 1 ustawy zasiłkowej. Przeciwnie, taki składnik powinien zostać uwzględniony w podstawie wymiaru zasiłku, gdyż jego niewypłacenie w okresie choroby oznacza realną utratę części wynagrodzenia, którą zasiłek ma kompensować.

Na szczególne podkreślenie zasługuje również okoliczność, że odwołująca się – po zakończeniu okresu niezdolności do pracy i powrocie do wykonywania obowiązków w marcu 2023 r. – automatycznie otrzymała dodatek motywacyjny, bez konieczności składania jakiegokolwiek wniosku czy spełnienia dodatkowych kryteriów. Świadczy to jednoznacznie o tym, że dodatek ten miał charakter stałego, powtarzalnego i przewidywalnego składnika wynagrodzenia, przysługującego pracownikom Wydziału z tytułu pozostawania w zatrudnieniu, a nie świadczenia uznaniowego czy incydentalnego.

Na marginesie Sąd wskazuje, że całkowicie nielogiczne i sprzeczne z zasadami wynikającymi z Regulaminu wynagradzania było nieprzyznanie odwołującej się dodatku motywacyjnego z dniem 1 stycznia 2023 r. W tamtym okresie odwołująca się mogła mieć przyznany dodatek, który – zgodnie z § 11 ust. 9 Regulaminu – i tak zostałby proporcjonalnie pomniejszony z uwagi na jej absencję chorobową. Skoro zaś już w trzecim dniu po powrocie do pracy dodatek został jej ponownie przyznany, to potwierdza to w sposób niebudzący wątpliwości, że miał on charakter stałego i ciągłego elementu wynagrodzenia, a nie świadczenia o charakterze okresowym, uznaniowym czy zależnym od zmiennych kryteriów ocennych.

W świetle powyższego Sąd uznał, że dodatek motywacyjny wypłacany odwołującej się w okresie od października 2021 r. do września 2022 r. stanowił stały składnik wynagrodzenia za pracę, podlegający uwzględnieniu w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego i macierzyńskiego, a stanowisko organu rentowego odmawiające jego wliczenia nie znajduje oparcia ani w przepisach ustawy zasiłkowej, ani w regulacjach wewnętrznych obowiązujących u pracodawcy, ani też w utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego, które Sąd rozpoznający niniejszą sprawę przyjął za własne.

Mając powyższe na uwadze, Sąd w punkcie I. sentencji wyroku, na mocy przepisu art. 477 ¹⁴ § 2 k.p.c., zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział we I. z dnia 2 lutego 2024 r. znak: (...) i przyznał odwołującej się R. E. prawo do uwzględnienia w podstawie wymiaru zasiłku chorobowego za okres od 1 stycznia 2023 r. do 17 marca 2023 r. i zasiłku macierzyńskiego za okres od 17 maja 2023 r. do 22 sierpnia 2023 r. dodatku motywacyjnego wypłaconego za miesiące od października 2021 r. do września 2022 r.

Zgodnie z art. 96 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 959 t.j.), strona wnosząca odwołanie do sądu pracy i ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków). Zgodnie zaś z art. 98 u.k.s.c., w toku postępowania z zakresu ubezpieczeń społecznych wydatki ponosi Skarb Państwa. Wobec powyższego w punkcie II. sentencji wyroku Sąd koszty postępowania zaliczył na rachunek Skarbu Państwa.

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w wyroku.